Jan en ik gingen deze week naar de notaris. Niet voor een huis. Niet voor een bedrijfsovername.
Maar om iets vast te leggen waarvan we hopen dat het nog generaties na ons betekenis heeft:
We besloten een groot deel van ons bezit na ons overlijden na te laten aan de Iona Stichting.
Vlak voor het gesprek stelde iemand ons een mooie vraag: “Wat maakt dat jullie dit doen?” Eigenlijk draait ons antwoord om drie 3 eenvoudige gedachten:
1. Omdat de aarde letterlijk de grond onder ons bestaan is
De bodem waarop we leven, ons voedsel verbouwen en ons water vasthouden, is misschien wel ons grootste gezamenlijke kapitaal. Toch behandelen we haar vaak alsof ze vooral economische waarde heeft.
Voor ons voelt investeren in een gezonde, levende aarde daarom als een veel waardevollere nalatenschap dan geld.
Henry Mentink verwoordt dat treffend in zijn artikel:
“Een gezonde aarde is geen idealisme, maar een vorm van lange termijn-rendement. Geen financieel rendement, maar rendement in vruchtbare bodem, in schoon water, in biodiversiteit, in gemeenschappen die kunnen dragen en zorgen. Het is iets waar volgende generaties gezond op kunnen voortbouwen. Wie vandaag bijdraagt aan de gezondheid van de Aarde, investeert in de voorwaarden voor toekomstig leven.”

2. Omdat de aarde steeds zwaarder belast wordt
De prijzen van landbouwgrond blijven stijgen. Daarmee stijgen ook de schulden waarmee veel boeren en tuinders hun bedrijf moeten financieren.
En wie diep in de schulden zit, heeft vaak steeds minder ruimte om werkelijk rentmeester van de aarde te zijn. De grond moet immers steeds meer opbrengen om rente en aflossingen te kunnen betalen.
Ook hierover zegt Henry Mentink iets dat ons diep raakte:
“Wie grond schuldenvrij maakt, haalt niet alleen financiële druk weg, maar herstelt ademruimte. Het is misschien wel de meest directe vorm van zorg voor de Aarde: haar bevrijden van de last die wij haar hebben opgelegd.”
3. Omdat we willen dat zulke plekken blijven bestaan
De afgelopen jaren hebben we geprobeerd van ons land een plek te maken waar het leven zich welkom voelt.
Niet alleen voor ons, maar ook voor vogels, insecten, bodemleven, bloemen, bomen en alles wat daar onlosmakelijk mee verbonden is. De biodiversiteitsmonitoring die onlangs op ons land werd uitgevoerd, liet zien hoeveel leven zich hier inmiddels weer heeft gevestigd.
Dat maakt ook kwetsbaar. Want wat gebeurt er met zo’n plek als wij er straks niet meer zijn?
Zonder opvolging of een andere bestemming kan ook een perceel waar jarenlang is geïnvesteerd in levende bodems, biodiversiteit en natuurlijke voedselproductie uiteindelijk weer gewoon onderdeel worden van de speculatieve grondmarkt.
Precies dat willen we voorkomen.
Met onze handtekening hopen we dat Heerlijk Westerwolds Land ook voor toekomstige generaties een plek kan blijven waar biodiversiteit, bodemgezondheid en voedselproductie hand in hand gaan. Én dat een jonge boer of teler zich hier straks vooral kan richten op het verbouwen van gezond voedsel, in plaats van op het aflossen van een hoge schuldenlast.
Ons land daarin niet uniek. Er zijn in Nederland veel meer boeren en telers die zulke plekken met liefde en zorg hebben opgebouwd. Hoe mooi zou het zijn als ook zij de mogelijkheid krijgen om hun land blijvend veilig te stellen? Ook daaraan willen we met onze handtekening bij de notaris bijdragen. Niet alleen voor ons eigen land, maar hopelijk ook voor veel meer plekken waar bodem, biodiversiteit en voedselproductie hand in hand gaan.
Want uiteindelijk erven wij de aarde niet van onze ouders. We lenen haar van de generaties die na ons komen.


