Zet Peter en mij samen aan tafel en we raken niet uitgepraat. Al bijna twintig jaar lang. Wat ons bindt, is een gedeelde nieuwsgierigheid en een passie voor écht eten én MOOIE granen, voeding die niet alleen vult, maar ook te verteren is. Voeding die bijdraagt aan onze gezondheid en ons welzijn. Fermentatie, pickelen, resistent zetmeel… het zijn zo’n beetje vaste gespreksonderwerpen tussen ons. En altijd weer die vraag: wat hebben we nu weer voor moois ontdekt?
Voor mij is Peter het levende voorbeeld van iemand die eten tot kunst verheft. Geen trucjes of snelle recepten, maar doorleefde kennis. Wat hij deelt, komt pas na jaren van verdieping, reizen, zien, proeven, toewijding, bloed, zweet, tranen én liefde. Dan pas mag het daglicht zien. En dat voel je aan alles in dit boek. Dit zijn geen willekeurige recepten of teksten: dit is meesterschap. Doorvoeld, beproefd en geproefd. Je voelt het: dit komt, figuurlijk gelukkig, uit de tenen van meester Peter.
Meesterschap
Er wordt weleens gezegd dat je minstens 10.000 uur ergens vol toewijding aan moet werken om je meester te mogen noemen. Die uren heeft Peter ruimschoots gemaakt – als ambachtelijk kok/voedselkunstenaar. Wat een rijkdom voor ons, de lezers, dat we daar nu van mogen genieten. In Peters eigen schrijfstijl, bomvol humoristische woordspelingen.
En nee, we worden vast niet allemaal meester of kunstenaar. Maar we kunnen wel allemaal goede amateurs worden. En daarmee automatisch een betere gastheer of gastvrouw voor onze darmbacteriën worden. En daarmee de bodem onder onze algehele gezondheid een flinke steun in de rug geven.
“Niet iedereen is een kunstenaar, maar we kunnen wel allemaal proberen een goede amateur te worden.”
Maak tijd voor het leven
Als er één manier is waarop we onze gezondheid écht een dienst kunnen bewijzen, dan is het wel door terug te keren naar het eeuwenoude principe van ‘voeding als medicijn’. Voeding kan ons fit, vitaal en gezond door het leven loodsen – mits ze haar volle potentie behoudt. In wezen is voeding dan ook ons eerste medicijn.
Maar dat principe is nagenoeg verdwenen uit onze maatschappij. Vandaag de dag bestaat 80% van wat we eten uit vulling; het heeft zijn wezenlijke functie als voedsel verloren. Gelukkig kunnen we dat keren én echt voedsel terugbrengen op ons bord. Na het lezen van dit boek kun je daar eigenlijk niet meer omheen.
De oproep in dit boek is voor mij vooral: laten we weer tijd nemen. Voor voedsel dat ertoe doet. Zowel qua teelt als verwerking én bereiding. Want dan wordt voeding weer verteerbaar. Zoals het prachtige gezegde: “Niet wat je eet, maar wat je verteert, komt je ten goede.”
Eten de tijd geven, maakt van ‘eten’ weer ‘voeding’. Dat is voor mij dé rode draad in Peters nieuwe boek. Ik denk weleens: als we geen tijd meer nemen om te eten, nemen we dan nog wel tijd om te leven? We eten immers primair om te (over)leven. Dus zou het niet logisch zijn om juist dáár tijd aan te besteden? Tijd nemen voor eten en de bereiding ervan is vanuit het leven bekeken het meest zinvolle om tijd aan te schenken: het is met de essentie van het leven bezig zijn.
Peter en Rineke op Heerlijk Westerwolds Land
Twee werelden te winnen met onze voedselkeuzes
Met mes en vork kunnen we twee werelden gezond beïnvloeden: die van onze planeet én van onze eigen gezondheid. De basis van onze gezondheid begint bij onze darmen.
Peter verwoordt het prachtig in zijn boek:
“Als mens ben je – gewild of ongewild – de huisbaas van een horde kamerbewoners: miljarden microben in je darmen. Ze hebben bij je ingecheckt op basis van volpension en verwachten goede verzorging. Ben jij een louche pandjesbaas die zijn bewoners uithongert met fastfood en ultrabewerkt eten? Of ben je een gastvrije hospita die hen het beste voedsel biedt dat er beschikbaar is?
Gelukkig zijn deze harde werkers geen ‘luxebeestjes’. Integendeel: ze floreren op vezelrijk ‘armeluisvoedsel’: rats, kuch en bonen. Zelfs de kliekjes van gisteren maken ze blij, want daarin zit resistent zetmeel: hun favoriete maaltijd. In ruil leveren ze waardevolle stoffen en vervullen ze cruciale taken voor jouw totale gezondheid, niet alleen van je lijf, maar ook van je brein.
En dan zijn er nog de slijmstoffen in oude granen: de bèta-glucanen. Door Peter zo mooi omschreven als “heilzaam geglibber”. Deze slijmstoffen komen vrij bij het koken, vooral in vergeten granen. Dat raakt direct aan mijn eigen liefde voor die oude graansoorten en hun unieke vezels en slijmstoffen.
Ik vind het dan ook schrijnend dat zoveel mensen granen zijn gaan vermijden, uit angst voor dikmakende of ongezonde effecten. Hoe mooi zou het zijn als we die vergeten granen weer omarmen? En ze op authentieke, verteerbare wijze telen, verwerken en lekker bereiden?
Wat zou dat mooi zijn voor de bodem, want oude granen putten haar minder uit, bevatten meer organisch materiaal door hun lange strohalmen en zijn robuust. Daardoor zijn kunstmest en pesticiden meestal overbodig. En hoe mooi voor de boer als wij deze oude granen weer gaan omarmen. Dan kan de boer ze weer gaan verbouwen. Zo kunnen we bijdragen aan meer biodiversiteit en kunnen er weer mooie, diverse landschappen ontstaan. Goed bereid kunnen ze bovendien een bijdrage leveren aan onze darmgezondheid. En bovenal: het is ook nog eens ontzettend lekker. Dus pure winst voor mens en planeet.
Als voorwoordschrijver mocht ik dit boek al lezen natuurlijk. Mijn smaakpapillen en darmbacteriën hebben al flink feest gevierd met een aantal gerechten.
Dank je wel, Meester Peter, voor deze meesterlijke bijdrage aan de gezondheid van mens én planeet.
tijdens het boekenfeest van Peter
